In gesprekken met schoolbesturen merken we dat de verduurzaming van het schoolgebouw een belangrijk onderwerp is. Niet alleen door veranderende wet- en regelgeving, maar ook door stijgende energiekosten en de wens om deze kosten onder controle te krijgen. Veel besturen willen het energielabel verbeteren, maar zoeken tegelijkertijd naar de manier om dit te doen zonder onnodige investeringen. Dit betekent een doordachte aanpak waarbij kostenreductie, toekomstbestendigheid en onderhoud samenkomen. Hier is het belangrijk om te achterhalen waar het gebouw nu precies staat, welke maatregelen écht impact hebben en dat er keuzes worden gemaakt die op de lange termijn verstandig zijn.
Wat is het belang van het energielabel?
Het energielabel laat zien hoe energiezuinig een pand daadwerkelijk is. Het maakt inzichtelijk waar het gebouw nu staat. Bijvoorbeeld een energielabel F kan al veel vertellen over een pand. Dit energielabel staat voor een hoog energiegebruik en hoogstwaarschijnlijk het gevolg van een gebrek aan verduurzamende maatregelen: gematigde of geen isolatie, conventionele verlichting, geen efficiënt ventilatiesysteem. Een beter energielabel betekent in de praktijk vaak lagere energiekosten, minder warmteverlies en efficiëntere installaties. Bovendien straalt een energiezuinig en goed onderhouden schoolgebouw zorg, toekomstgerichtheid en verantwoordelijkheid uit.
Het verlagen van de energiekosten
Een belangrijk doel van de verduurzaming van een schoolgebouw is het structureel verlagen van de energiekosten. Door inzicht te krijgen in het huidige verbruik wordt al vaak snel duidelijk waar bespaard kan worden. Waar gaat de meeste energie verloren? Ligt de grootste winst in het isoleren van het pand, of juist in verbetering van de installaties? Door te kijken naar welke maatregelen mogelijk zijn voor de verduurzaming van het schoolgebouw kunnen deze maatregelen beter op elkaar worden afgestemd. Hierdoor ontstaat een samenhangende aanpak die niet alleen energie bespaart, maar ook onnodige maatregelen voorkomt.
Comfort & toekomstbestendigheid
Verduurzaming van schoolgebouwen draait niet alleen om het verlagen van de energiekosten. Het draait ook om de kwaliteit van de leeromgeving. Maatregelen die het energielabel verbeteren, zoals betere isolatie of moderne ventilatiesystemen, dragen direct bij aan een beter binnenklimaat. Een stabiele temperatuur, voldoende frisse lucht en minder tocht zorgt voor meer comfort en een gezondere omgeving voor zowel leerlingen als docenten. Dit betekent minder klachten, betere concentratie en een prettiger gebouw.
Wet- en regelgeving voor verduurzaming van schoolgebouwen
De energiebesparingsplicht en andere wet- en regelgeving zorgen ervoor dat stilzitten geen optie is. Voor utiliteitspanden (zoals scholen) die jaarlijks meer dan 50.000 kWh elektriciteit of 25.000 m3 gas verbruiken, geldt dat bepaalde energiebesparende maatregelen uitgevoerd moeten worden. Doorgaans zijn dit maatregelen die zich binnen vijf jaar terugverdienen. In de praktijk vallen veel schoolgebouwen boven deze verbruiksdrempels. Dit kan als een verplichting aanvoelen, maar sluit vaak goed aan bij de maatregelen die verstandig zijn om te nemen om het energielabel te verbeteren en/of om lagere energiekosten te realiseren.
Subsidies & financiering
Financiering speelt bij het verbeteren van het energielabel en het verlagen van de energiekosten een belangrijke rol. Afhankelijk van het type investering kunnen regelingen beschikbaar zijn voor bijvoorbeeld isolatie, warmtepompen, ventilatieverbetering of maatwerkadvies. Denk hierbij aan de DUMAVA of regionale ondersteuning van gemeenten. Door de verduurzaming (eventueel) te koppelen aan een Meerjarenonderhoudsplan (MJOP) en beschikbare subsidies tijdig mee te nemen in de planning, ontstaat een gefaseerde en financieel beheersbare aanpak.
Strategische aanpak voor verduurzaming van schoolgebouwen
De succesvolle verduurzaming van een schoolgebouw begint met inzicht. Waar staat het gebouw nu, wat is het huidige energielabel en welke maatregelen leveren het meeste op vergeleken met de benodigde investering? Door te beginnen met een nulmeting kan een basis worden gevormd. Met deze basis in de hand kan een verduurzamingsroute worden opgesteld, volledig in lijn met wat de doelen zijn. Een strategische aanpak voorkomt de onnodige investeringen en zorgt ervoor dat elke stap bijdraagt aan een toekomstbestendig onderwijsgebouw.
Het verbeteren van het energielabel en het verlagen van de energiekosten vraagt om inzicht, planning en een helder plan. Door de verduurzaming van het pand te koppelen aan onderhoud, beschikbare subsidies en doelstellingen ontstaat een aanpak die verder gaat dan zomaar losse maatregelen uitvoeren. Zo wordt voldaan aan eisen als wet- en regelgeving of langetermijndoelstellingen, maar wordt ook geïnvesteerd in comfort en een goede omgeving voor de volgende generatie.